b. Luận đề bao gồm nghĩa:– tứ tưởng nhân nghĩa: quan điểm mới mẻ, văn minh vượt thời đại của Nguyễn Trãi: Nhân nghĩa có nghĩa là gắn với vấn đề yêu dân, ưa thích hòa bình, và gắn với lòng yêu nước sâu sắc.– Sự tồn tại chủ quyền có độc lập của nước Đại Việt ta từ bỏ bao đời nay,…(Còn tiếp)

II. Bài văn mẫu Phân tích nhà cửa Bình Ngô đại cáo (Chuẩn) 

1. Phân tích thành tích Bình Ngô đại cáo, mẫu tiên phong hàng đầu (Chuẩn):


Nguyễn Trãi (1380-1942), hiệu là Ức Trai, là 1 trong nhà bao gồm trị, quân sự chiến lược tài tía và lỗi lạc, ông tham gia tích cực và đóng góp nhiều các công lao to béo trong cuộc tao loạn chống quân Minh của Lê Lợi cùng với vai trò là 1 trong những quân sư. Với mọi công trạng vĩ đại của bản thân mình trong sự nghiệp tạo ra và bảo vệ Tổ quốc, Nguyễn Trãi đang trở thành bậc khai quốc công thần đời đầu của nhà Hậu Lê. Tuy nhiên, bài toán tham gia sâu rộng vào bao gồm trị và có rất nhiều đóng góp to béo đã khiến ông đổi mới cái gai trong mắt của nhiều thế lực đối lập, cuối cùng bản thân ông và gia đình phải chịu đựng án oan thảm khốc tru di tam tộc (thảm án Lệ đưa ra viên), khiến người đời ko khỏi nhức xót, tiếc thương. Ngoài là một nhà bao gồm trị, quân sự tài ba, nguyễn trãi còn được biết đến là 1 nhà văn thiết yếu luận kiệt xuất, với con số tác phẩm tuy ít tuy vậy bài nào thì cũng để lại tiếng vang cho muôn đời có thể kể mang lại hai tác phẩm tiêu biểu là Quân trung từ mệnh tập với Bình ngô đại cáo. Ông là một trong người chịu tác động sâu sắc đẹp của nền Nho giáo mặc dù thế theo như lời của trằn Đình Hựu thì “Về hệ thống, tứ tưởng nhân sinh của phố nguyễn trãi vẫn trực thuộc Nho giáo nhưng là một trong những Nho giáo khoáng đạt, rộng lớn rãi, ko câu nệ và vày vậy không những là gần cận mà còn là phong phú hơn, cao hơn lối sống thuộc dân tộc trước đó”. Hoàn toàn có thể thấy, bốn tưởng của đường nguyễn trãi gồm có bố điểm chính đầu tiên là tứ tưởng nhân nghĩa, sản phẩm công nghệ hai là tư tưởng phụng mệnh trời và cuối cùng là tứ tưởng nhân dân, tân tiến hẳn so với các danh nhân, nghĩa sĩ cùng thời. Và khối hệ thống tư tưởng này ta hoàn toàn có thể nhận thấy rõ vào tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là Bình ngô đại cáo, tác phẩm được coi như là phiên bản tuyên ngôn chủ quyền thứ 2 của dân tộc sau phái mạnh quốc sơn hà.

Bạn đang xem: Bài thơ bình ngô đại cáo

Bình ngô đại cáo được chế tạo vào cuối năm 1427, thời khắc nghĩa quân Lam tô giành được thành công huy hoàng, hủy diệt 15 vạn viện binh tương hỗ của giặc Minh xâm lược vì chưng Liễu Thăng cùng Mộc Thạnh dẫn đầu. Vương Thông đề xuất viết thư xin hàng cùng rút quân về nước, nguyễn trãi thừa lệnh Lê Lợi viết Bình Ngô đại cáo để ra mắt cho dân chúng về việc đã dẹp lặng giặc Minh xâm lược, đồng thời nó cũng vào vai trò như thể một bạn dạng tuyên ngôn độc lập, khai hiện ra một triều đại mới, triều đại thịnh thế của phòng Hậu Lê, xuất hiện thêm kỷ nguyên bắt đầu độc lập, tự do thoải mái cho dân tộc. Bình Ngô đại cáo được phát âm vào đầu năm mới 1428. Về ý nghĩa nhan đề “Bình Ngô đại cáo”, làm việc đây rất có thể lý giải rằng vua Minh là người đất Ngô, nên lúc nói “Bình Ngô” ta sẽ hiểu rằng là bình định quân Minh xâm lược. Hoặc một bí quyết hiểu khác, thì trước đây vào thời tam quốc, nước Ngô là nước sẽ cai trị nước ta một cách tàn ác và vô nhân đạo, cái tên “giặc Ngô” giỏi nước hay “nước Ngô” đã trở thành một nhiều loại từ khóa ám ảnh với quần chúng ta bao đời, thế nên khi nói đến giặc Ngô tức là nói cho thứ giặc xâm lược tàn nhẫn và độc ác. “Đại cáo” tức là bạn dạng cáo lớn, sinh sống đây đường nguyễn trãi muốn xác minh đại đạo của dân tộc bản địa “Đem đại nghĩa để win hung tàn/Lấy chí nhân để cầm cố cường bạo” vốn là tua chỉ đỏ xuyên suốt trong tác phẩm. đồ vật hai nữa “đại cáo” này còn gắn liền với thể loại văn bản đương đại trong phòng Minh, có ý nghĩa sâu sắc pháp luật, tác giả muốn khẳng định rằng phía trên cũng là 1 văn kiện pháp luật của Đại Việt, có giá trị, ý nghĩa sâu sắc tương đương cùng với văn khiếu nại pháp luật ở trong nhà Minh, xác minh nền tự do của dân tộc.

*

Phân tích thành tựu Bình Ngô đại cáo để thấy tư tưởng nhân nghĩa, lấy dân có tác dụng gốc của Nguyễn Trãi

Mở đầu bài cáo nguyễn trãi đã nêu ra các luận đề chính đạo với mục tiêu làm cơ sở, địa thế căn cứ xác đáng để triển khai cục bộ nội dung bài cáo.

“Việc nhân nghĩa cốt ở yên ổn dân,Quân điếu phát trước lo trừ bạo;Như nước Đại Việt ta tự trước,Vốn xưng nền văn hiến đang lâu,Núi sông khu vực đã chia,Phong tục bắc nam cũng khác;Từ Triệu, Đinh, Lý, trần bao đời xây nền độc lậpCùng Hán, Đường, Tống, Nguyên mỗi mặt hùng cứ một phương;Tuy mạnh yếu có những lúc khác nhau,Song anh tài thời nào thì cũng có

Cho nên:Lưu Cung tham công đề nghị thất bại;Triệu Tiết yêu thích lớn buộc phải tiêu vong;Cửa Hàm Tử bắt sống Toa ĐôSông Bạch Đằng giết tươi Ô Mã

Việc xưa xem xét, bệnh cứ còn ghi”

Đầu tiên đường nguyễn trãi nêu ra tư tưởng nhân nghĩa biểu đạt ở việc yêu thương bé người, được biểu thị thông qua các hành vi cụ thể bao gồm “Việc nhân ngãi cốt ở yên dân”, nghĩa là fan đứng đầu một tổ quốc phải có trách nhiệm bảo vệ cuộc sống bình yên, hạnh phúc cho nhân dân. Kéo theo việc đảm bảo cuộc sống bình yên đó thì “Quân điếu vạc trước lo trừ bạo”, vốn là một trong những tích xuất phát từ điển cụ trong gớm thư, ý niệm muốn “yên dân” thì buộc phải tiêu trừ tham hung tàn ngược, những gia thế đã phá vỡ lẽ sự thận trọng của nhân dân. Từ kia thấy được quan điểm mới mẻ, tiến bộ vượt thời đại của Nguyễn Trãi: Nhân nghĩa có nghĩa là gắn với việc yêu dân, ăn nhập hòa bình, cùng gắn với lòng yêu nước sâu sắc. Luận đề thiết bị hai mà phố nguyễn trãi đề cập đó là sự tồn tại độc lập có tự do của nước Đại Việt ta trường đoản cú bao đời nay, được tác giả khẳng định như một chân lý khách quan trải qua năm nhân tố cơ bản để chứng minh cho luận đề bên trên của mình. Bao hàm nền văn hiến tự do đã trường thọ từ lâu đời “vốn xưng nền văn hiến vẫn lâu”, bao gồm cương vực khu vực riêng “núi sông bờ cõi đã chia”, rồi về văn hóa bọn họ cũng có phong tục tập cửa hàng riêng lúc “phong tục bắc nam cũng khác”. Xét về kỹ càng lịch sử, nếu như như phương Bắc có Hán, Đường, Tống, Nguyên thì nước Đại Việt ta cũng chẳng kém cạnh khi tất cả Triệu, Đinh, Lý, Trần mọi triều đại đã bao lần gây nền độc lập. Truyền thống lịch sử riêng này còn được cụ thể hóa giữa những câu thơ “Tuy dạn dĩ yếu có những lúc khác nhau/Song tuấn kiệt thời nào thì cũng có”, xác minh đời nào, triều đại nào họ cũng có những nhân vật vang danh sử sách, lập phải những chiến công lớn tưởng để đảm bảo nền tự do dân tộc của bọn chúng ta, khiến quân thù biết bao phen thất bại, khốn đốn. Vậy buộc phải mới có những chuyện như “Lưu Cung tham công cần thất bại; Triệu Tiết phù hợp lớn nên tiêu vong; cửa ngõ Hàm Tử bắt sinh sống Toa Đô; Sông Bạch Đằng giết mổ tươi Ô Mã”, đó đã là những triệu chứng cứ, đa số sự thực khác nhau không thể chối cãi, in hằn vào từng trang sử sách của nước Đại Việt ta bao đời nay. Và sau cuối kết lại hầu hết yếu tố trên là lời khẳng định chủ quyền độc lập riêng của dân tộc bản địa trong ý thơ “mỗi mặt xưng đế một phương” thể hiện phong thái tự tin, mạnh dạn mẽ, ý thức trường đoản cú cường dân tộc của đường nguyễn trãi trong việc xác định nền độc lập, bờ cõi của đất nước. Rằng vua nước nam chỉ xưng “đế”, chứ không hề xưng “vương” theo cái kiểu mạt sát, khinh thường của nước phương Bắc, xem bọn họ là nước chư hầu, nhờ vào vào “thiên triều” của chúng. Mà ta hoàn toàn có thể thấy rõ ở bài xích cáo này đường nguyễn trãi đã trọn vẹn phủ dấn cái ý kiến ngạo mạn ấy, xác định sự bóc biệt giữa hai quốc gia dân tộc trên tất cả các lĩnh vực bao gồm địa lý, kế hoạch sử, văn hóa, phong tục tập quán, chủ quyền lãnh thổ khiến cho một hệ thống lý luận, căn cứ bền vững và kiên cố để xúc tiến tiếp các luận đề phía sau. Nói cách khác rằng đường nguyễn trãi đã rất tinh tế và sắc sảo khi desgin một quan niệm về nước nhà dân tộc dựa trên 5 nguyên tố trên, đấy là một cách tiến hết sức lớn, hoàn thiện định nghĩa về giang sơn so với bản tuyên ngôn độc lập lần đầu tiên chỉ bao gồm 2 yếu ớt tố khu vực và hòa bình riêng, thể hiện kĩ năng lý luận cùng tầm tứ duy của một chức năng kiệt xuất khẩu trước thời đại. Tiếp tế đó không tính nội dung bao gồm của luận đề, sự thuyết phục của quan điểm trên còn nằm ở vị trí cái cách mà người sáng tác Nguyễn Trãi sử dụng những từ ngữ như: trường đoản cú trước, vẫn lâu, sẽ chia, cũng khác. Mà toàn bộ những tự ngữ đó lại thuộc và một trường xác định sự hiển nhiên, vốn có, nhiều năm của chân lý mà người sáng tác đã nêu ra. 

Sau lúc nêu ra nhị luận đề chủ yếu nghĩa, phố nguyễn trãi đã triển khai nêu ra các tội ác của giặc Minh đã gây ra so với nhân dân ta. Người sáng tác đã đứng trên nhị lập ngôi trường là lập trường của dân tộc bản địa và lập ngôi trường nhân nghĩa nhân phiên bản để cáo giác tội ác của kẻ thù. Thứ nhất là trên lập trường dân tộc, ông đã tố cáo, thừa nhận diện rõ ràng âm mưu cướp nước của giặc Minh trải qua mấy câu thơ sau:

“Vừa rồi:Nhân chúng ta Hồ chính sự phiền hàĐể trong nước lòng dân oán thù hậnQuân cuồng Minh quá cơ tạo hoạBọn gian tà còn bán nước ước vinh”

Dùng những từ ngữ “nhân”, “thừa cơ” để vạch trần luận điệu bịp bợm của nhà Minh kéo quân sang vn với danh nghĩa “phù Trần diệt Hồ”, nhưng thực tế là thừa thời gian xâm lược Đại Việt. Vịn vào bài toán Hồ Quý Ly lên ngôi không danh thiết yếu ngôn thuận, không lấy được lòng dân để mang được sự ủng hộ của nhân dân Đại Việt nhằm mục đích thực hiện tại mưu kém kế bẩn mà bọn chúng đã ấp ủ xưa nay nay. 

Đứng bên trên lập trường nhân bản, nhân nghĩa, đứng về phía quyền sống của dân chúng để tố giác chủ trương cai trị phản nhân đạo của kẻ thù. Thứ nhất là giặc Minh đang hủy hoại cuộc sống của quần chúng bằng hành động diệt chủng cực kì tàn bạo, hung ác “Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn/Vùi bé đỏ xuống bên dưới hầm tai vạ” . Tội ác vật dụng hai là hủy diệt môi trường sống của quần chúng Đại Việt “Nặng thuế khóa không bẩn không váy núi/Tàn sợ cả giống côn trùng nhỏ cây cỏ”, những loại sưu cao thuế nặng đã đẩy quần chúng vào cách đường cần vơ vét cạn kiệt tài nguyên khu đất nước, gây ra sự tàn phá nặng nề so với các như là loài từ nhiên, triệt đường sống của vạn vật. Tội lỗi thứ tía của bọn chúng là việc áp dụng người dân như là một công nỗ lực biết nói nhằm vơ vét sản vật, là luật để phục dịch cho lòng tham vô đáy của mình“Người bị xay xuống hải dương dòng lưng mò ngọc, ngán thế cá bự thuồng luồng/ Kẻ bị dẫn vào núi đãi cat tìm vàng, tuy thế khốn nỗi rừng sâu nước độc/ ni xây nhà, mai đắp đất, tay chân nào phục dịch cho vừa?” vô cùng tàn ác và tàn bạo. Sự cai trị tàn tệ của giặc Minh xâm lược đã khiến cho tất cả những người dân vô tội rơi vào tình thế bước con đường cùng cực, bị triệt tiêu đường sống, đẩy quần chúng. # ta vào chỗ nguy hại khi phải đối mặt với “rừng thiêng nước độc”, cùng với “cá phệ thuồng thuồng”. Chưa tính là cuộc sống đời thường vốn lặng ấm bấy lâu nay cũng vỡ nát lúc “tan tác cả nghề canh cửi”, mái ấm gia đình hạnh phúc chợt chốc mất đi người chồng người phụ vương “Nheo nhóc rứa kẻ góa bụa khốn cùng”. Sự gian ác ấy cho “trúc nam Sơn ko ghi hết tội”, sự kém hạ bẩn thỉu này có dùng nước Đông Hải cũng muôn thuở tanh tưởi. Phố nguyễn trãi viết “Lẽ nào trời khu đất dung tha? Ai bảo thần dân chịu được?” đó là sự tức giận trước chế độ cai trị tàn nhẫn của kẻ thù, đồng thời cũng chính là tấm lòng đau xót vạn phần cho phần nhiều nỗi thống khổ mà nhân dân ta buộc phải chịu đựng xuyên suốt mấy mươi năm qua. Về thẩm mỹ viết cáo trạng trong khúc này, ta hoàn toàn có thể nhận thấy rõ phương pháp sử dụng thẩm mỹ và nghệ thuật tương phản trái chiều giữa quần chúng ta với giặc thù, nhằm mục đích nhấn mạnh, khắc sâu sự đớn nhức của nhân dân với tội ác tàn tệ của kẻ thù. Hình như Nguyễn Trãi còn sử dụng những hình ảnh rất giàu cực hiếm biểu cảm, gợi tả như “trúc phái mạnh Sơn”, “nước Đông Hải”, dùng mẫu vô cùng, tột độ để diễn đạt cái vô tận trong số những tội ác của kẻ thù. Giọng văn có những lúc thì thống thiết, nhức đớn, xót xa khi nói tới thảm cảnh của nhân dân, nhưng mà cũng có lúc đanh thép, hùng hồn để kết tội quân địch “Thằng há miệng, đứa nhe răng, tiết mỡ bấy no nê chưa chán/ Lẽ nào trời khu đất dung tha? Ai bảo thần dân chịu đựng được?” là lời kết tội kẻ thù, là lời nhằm ngỏ, lời để dồn lòng căm phẫn vào đối tượng đã tạo ra biết bao đớn đau cho dân tộc, giống như nòi.

Xem thêm: Sự Thật Về Đời Sống Ca Sĩ Hải Ngoại, Ca Sĩ Hải Ngoại

Tiếp tục soi chân lý vào thực tiễn, nguyễn trãi đã nói về tính chất chính nghĩa của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, kể lại quá trình chinh phạt gian khổ và niềm tin tất chiến thắng của cuộc khởi nghĩa. Trong quá trình đầu, “vạn sự bắt đầu nan” cuộc khởi nghĩa của tướng soái Lê Lợi gặp rất những khó khăn, trước tiên Nguyễn Trãi sẽ tái hiện lại sự tương quan giữa ta cùng địch. Về phía địch, lúc cờ khởi nghĩa của ta vừa dấy lên, thì cũng đó là lúc “quân thù sẽ mạnh”, giặc Minh thừa thế giở thói “hung đồ dùng ngang dọc” mặc tình tác oai phong tác quái, phô trương thanh thế bọn áp nhân dân. Ngược lại về phía ta thì lại gặp gỡ vô vàn trở ngại trắc trở “tuấn kiệt như sao buổi sớm, kĩ năng như lá màu sắc thu”, vốn đang thiếu người, thiếu hụt lực lượng cùng thiếu tốt nhất là những người dân tài chịu đựng đứng ra góp nước phò tá Lê Lợi, trong việc bôn tẩu, luận bàn kế sách phòng quân thù. “Trông bạn người càng vắng tanh bóng, mịt mù như vùng bể khơi” tín đồ thiếu, lực mỏng manh và tuyến phố khởi nghĩa cũng còn quá mơ hồ, bởi so cùng với địch thực sự gia thế của ta không thể chống đỡ được vượt lâu. Một nỗi lo không giống nữa ấy là xung quanh thiếu nhân lực ta còn thiếu cả đồ gia dụng lực “Vận nước cực nhọc khăn/Linh sơn lương hết mấy tuần/Khôi huyện quân ko một đội”, thiếu thốn đủ đường lương thực, vũ khí, không có nguồn tiếp tế khiến nghĩa quân các lần lao đao, khốn khó khăn trong việc duy trì tinh thần quân lính. Rất có thể thấy rõ rằng, đối sánh tương quan lực lượng giữa ta và địch là trọn vẹn chênh lệch với cái thế yếu trực thuộc về nghĩa quân Lam Sơn. Và để thừa qua toàn bộ những trở ngại trên, xoay ngược ván cờ làm cho nên chiến thắng lừng lẫy trước quân thù phải kể tới yếu tố tiên quyết đó là việc lãnh đạo xuất nhan sắc của vị lãnh tụ dẫn đầu nghĩa quân – Lê Lợi. Ở Lê Lợi hội tụ không thiếu thốn những nguyên tố của một đơn vị lãnh tụ vĩ đại: có lòng căm phẫn giặc sâu sắc, quyết trung tâm cao độ trong việc triển khai lý tưởng cao đẹp phục hồi giang sơn, nền độc lập của dân tộc bản địa “Đau lòng nhức óc, chốc đà mười mấy năm trời…Chỉ băn khoăn một nỗi đồ gia dụng hồi”. Ông cũng là fan rất biết coi trọng công dụng “Cỗ xe ước hiền thường chăm chăm còn dành riêng phía tả”, biết quý trọng vai trò của nhân dân, biết tập hợp sức mạnh của quần chúng vốn là yếu tố tiên quyết nhằm quyết định thắng lợi của khởi nghĩa. Thêm vào đó ở Lê Lợi còn có công dụng thu phục lòng người tạo cho khối đại cấu kết vững mạnh trong toàn quân, quân sĩ trên dưới một lòng kháng giặc “Nhân dân tư cõi một nhà, dựng buộc phải trúc ngọn cờ phấp phới/Tướng sĩ một lòng phụ tử, hoà nước sông chén rượu ngọt ngào”. ở đầu cuối một yếu đuối tố luôn luôn phải có ở người lãnh đạo ấy là sự tài trí mưu lược, giỏi bày binh tía trận của Lê Lợi “Thế trận xuất kỳ, đem yếu chống mạnh/Dùng quân mai phục, mang ít địch nhiều”. 

Sau giai đoạn đầu đầy khó khăn của cuộc khởi nghĩa tuy nhiên với vai trò của tín đồ lãnh tụ kiệt xuất Lê Lợi thì nghĩa quân bước đầu bước vào quy trình tiến độ phản công khỏe khoắn mẽ nhằm giành chiến hạ lợi. Ở khoảng thứ nhất, quân ta vẫn tiến đánh các vị trí đóng quân không giống nhau của địch tạo cho chúng sức thuộc lực kiệt, đề nghị cầu cứu giúp quân tiếp viện, trái ngược với tiến trình đầu thì ở đây nghĩa quân đã thường xuyên giành được những thành công vang dội, còn kẻ thù thì đề nghị nhận mặt hàng loạt các chiến bại, hết sức nhục nhã. Về phía ta thì “Trận ý trung nhân Đằng sấm vang chớp giật/Miền Trà lấn trúc chẻ tro bay/Sĩ khí đã hăng/Quân thanh càng mạnh”, còn tập thể địch nhát gan chỉ được nước “Trần Trí, tô Thọ nghe hơi mà mất vía/Lý An, Phương Chính, nín thở mong thoát thân”. Quân ta liên tục giành lại phần nhiều thành trì, vùng đất đã lâm vào tay giặc như Tây Kinh, Đông Đô, xuất sắc Động, Ninh Kiều, khiến quân giặc nghe hơi cơ mà mất vía, trái lại về phía địch thì toàn nhận lại hầu hết trận thảm bại, “máu tan thành sông”, “thây chất đầy nội”, tướng lĩnh kẻ bêu đầu, đứa tử trận, vương Thông, Mã Anh cho dù cố giải cứu nhưng tác dụng cũng đành “Bó tay để đợi bại vong, giặc vẫn trí cùng lực kiệt”. Sau cùng cái cơ mà kẻ mưu đồ chiếm nước nhấn lại là là nỗi nhục mang lại muôn ngàn sau “Tham công danh sự nghiệp một lúc, để cười cợt cho tất cả thế gian”. Tổng kết lại, quân địch hiện lên với cỗ dáng hết sức thảm bại, nhục nhã, còn quân dân ta là sự việc vẻ vang rong thành công sáng ngời tứ tưởng nhân nghĩa “Tham công danh và sự nghiệp một lúc, để cười cho tất cả thế gian”, “Chẳng tiến công mà fan chịu khuất, ta phía trên mưu phạt trung khu công”, làm nên thắng lợi vô thuộc đáng trân trọng. 

Sang chặng đường thứ hai, sau khi quân địch rơi vào thảm bại thảm hại, nhưng bọn chúng vẫn ngoan cầm không chịu đựng rút về nước, trái lại còn đưa thêm quân tiếp viện bởi vì hai tướng Mộc Thạnh với Liễu Thăng lãnh đạo chia làm cho hai đạo quân tiến vào vn hòng hủy hoại nghĩa quân, mang lại thế chủ động. Lúc này đây nghĩa quân ta tiếp tục quá trình phòng chiến, tiếp nối sĩ khí của chặng đường trước tiên để chặn đánh quân thù ở vùng biên giới, phá tan âm mưu hiểm độc của chúng. Nhưng sau cuối trước việc mạnh mẽ “chặt mũi tiên phong”, “tuyệt nguồn lương thực”, “Thuận đà ta gửi lưỡi dao tung phá…Lại thêm quân bốn mặt vây thành/Hẹn đến vào giữa tháng mười khử giặc/Sĩ giỏi kén hero hổ/Bề tôi lựa chọn kẻ vuốt nanh”của ta. Thì cái mà quân thù nhận lại cũng chỉ bao gồm thảm bại rộng chứ không có thảm bại nhất, “trận chi Lăng, Liễu Thăng thất thế”, “trận Mã Yên, Liễu Thăng cụt đầu”, Lương Minh tử vong, Bá Khánh cùng kế buộc phải tự vẫn. Sĩ khí quân giặc vốn đã tuyệt vọng và chán nản nay lại thêm điên cuồng dấn thân tàn sát lẫn nhau, ta không đánh tuy thế giặc sẽ tự loạn, quân Mộc Thạnh khiếp đởm giẫm sút lên nhau để mà lại thoát thân, thảm hại vô cùng. Tuy nhiên với tư tưởng nhân ngãi xuyên suốt, ta không phần nhiều không đuổi cùng diệt tận mà lại “Thần vũ chẳng giết hại, thể lòng trời ta mở con đường hiếu sinh”, “Mã Kỳ, Phương Chính, cấp cho năm trăm dòng thuyền/ vương vãi Thông, Mã Anh, phát mang lại vài nghìn cỗ ngựa” để bọn chúng rút lui về nước trong sự trọng điểm phục khẩu phục, vừa nhằm quân dân ngủ ngơi mang sức khôi phục quốc gia sau chiến tranh. Nghệ thuật chính trong toàn đoạn cáo nói tới hai chặng đường chống giặc Minh của quân ta là bút pháp đậm chất nhân vật ca được diễn tả bằng những hình ảnh rộng lớn, miêu tả sự kỳ vĩ của thiên nhiên, dùng ngữ điệu đặc sắc, với những động từ tiếp tục để diễn đạt sự gửi rung liên tục của trận chiến, dùng đầy đủ tính từ ở tại mức độ tối đa để tạo ra sự tương phản thâm thúy giữa ta và địch. Cung cấp đó là nghệ thuật và thẩm mỹ dùng câu văn linh hoạt, thành công của ta thì dùng câu văn ngắn biểu hiện sự dồn dập, quyết đoán to gan lớn mật mẽ, oai hùng, còn thua của địch thì được diễn đạt bằng hầu như câu văn dài thể hiện tính chất khôn cùng, chẳng sao kể hết được. 

Cuối cùng đường nguyễn trãi chuyển lịch sự tuyên ba chiến quả, khẳng định sự nghiệp chính đạo của nghĩa quân Lam Sơn. “Xã tắc từ phía trên vững bền/Giang tô từ đây đổi mới”, tuyên ba chiến thắng, mở ra một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên tự do cho dân tộc, phát hành nhà nước Đại Việt tự công ty và sung túc dưới triều vua mới. Sau là đúc kết những bài xích học lịch sử dân tộc sâu sắc, từ quy pháp luật của trời đất và tự nhiên, “Càn khôn bĩ rồi lại thái/Nhật nguyệt hối rồi lại minh” thể hiện sự tin cẩn vào vận mệnh mới của dân tộc, sau khoản thời gian đã trải qua cơn bĩ cực của lịch sử. đồ vật hai là thành công của bọn họ được tạo cho nhờ sự phối kết hợp của sức mạnh thời đại “Một cỗ nhung y chiến thắng/Nên công oanh liệt ngàn năm”, với yếu tố thứ hai đó là sức táo bạo của truyền thống “Âu cũng nhờ vào trời khu đất tổ tông rất thiêng đã âm thầm phù trợ”.

Bình Ngô đại cáo đã tố cáo tội ác của quân địch xâm lược, ca ngợi cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, tác phẩm được xem là bản tuyên ngôn độc lập, tuyên bố về nên độc lập của dân tộc là áng thiên cổ hùng văn còn mãi cực hiếm nghìn đời sau của nước nhà ta. Về nghệ thuật, đó là sự kết hợp hợp lý giữa yếu ớt tố chính luận, thể hiện ở kết cấu trình bày chặt chẽ, lập luận sắc bén, lời văn đanh thép, hùng hồn, và chất văn chương nghệ thuật thể hiện tại ở lời văn vô cùng giàu cảm xúc, câu văn nhiều hình tượng.