+ Este được tạo vì chưng axit cacboxylic no, 1-1 chức mạch hở và ancol no, đơn chức, mạch hở (este no, 1-1 chức, mạch hở): CmH­­2m+1COOCm’H2m’+1 hay CnH2nO2 (m ≥ 0; m’ ≥ 1; n ≥ 2 ).

Bạn đang xem: Ôn tập hóa 12 chương 1 2

+ Este nhiều chức được tạo vị axit cacboxylic nhiều chức với ancol 1-1 chức: R(COOR’)n

+ Este đa chức được tạo vày axit cacboxylic 1-1 chức cùng ancol nhiều chức: (RCOO)nR’

+ Este nhiều chức được tạo vày axit cacboxylic nhiều chức và ancol đa chức (cùng gồm n đội chức): R(COO)nR’

+ cầm lại, có thể đặt CTTQ của este : CxHyOz (x, z ≥ 2; y là số chẵn, y ≤ 2x)

II. DANH PHÁP

Tên cội hiđrocacbon R’ + tên anion cội axit (đuôi “at”)

HCOOC2H5: etyl fomat CH3COOCH=CH2: vinyl axetat

III. TÍNH CHẤT VẬT LÝ:

- ánh nắng mặt trời sôi thấp hơn axit, ancol vị không tạo links hiđro

- Thường: lỏng, khối lượng nhẹ hơn nước, không nhiều tan trong nước

- Hòa tan nhiều hợp chất hữu cơ

- thường sẽ có mùi thơm dễ dàng chịu: isoamyl axetat: hương thơm chuối chín; etyl butirat: hương thơm dứa, etyl isovalerat: mùi táo

IV. TÍNH CHẤT HÓA HỌC

1. Thủy phân môi trường axit (thuận nghịch)

R-COO-R’ + H-OH $oversetH_2SO_4,,t^circ leftrightarrows$ R-COOH + R’-OH

2. Thủy phân môi trường kiềm ( phản bội ứng xà phòng hóa)

R-COO-R’ + NaOH $xrightarrowH_2O,,t^circ $ R-COONa + R’-OH

a) sinh sản ancol: CH3COOCH3 + NaOH → CH3COONa + CH3OH

b) chế tạo ra anđehit: RCOOCH=CH-R’ + NaOH → RCOONa + R’-CH2CH=O

c) tạo thành xeton : RCOOC(R’)=CH-R” + NaOH → RCOONa + R’-CO-CH2R”

d) tạo nên phenolat: RCOOC6H4R’ + 2NaOH → RCOONa + R’-C6H5ONa + H2O

3. Làm phản ứng tráng bạc tình của HCOOR

HCOOR + 2AgNO3 + 3NH3 + H2O → ROCOONH4 + 2Ag↓ + 2NH4NO3

Dạng 1: Bài toán về bội phản ứng thuỷ phân este

+ Nếu nNaOH bội phản ứng = nEste => Este đơn chức

+ nếu như RCOOR’ (este đối chọi chức), trong đó R’ là C6H5– hoặc vòng benzen có nhóm thế

=> nNaOH bội nghịch ứng = 2.neste và sản phẩm đến 2 muối, trong số đó có phenolat:

VD: RCOOC6H5 + 2NaOH → RCOONa + C6H5ONa + H2O

+ Nếu nNaOH bội phản ứng = a.neste (a > 1 và R’ không phải C6H5– hoặc vòng benzen tất cả nhóm thế) => Este đa chức

+ nếu phản ứng thuỷ phân este cho 1 anđehit (hoặc xeton), ta coi như ancol (đồng phân với andehit) gồm nhóm –OH đính trực tiếp vào liên kết C=C vẫn tồn tại để giải và từ kia => CTCT của este.

+ Nếu sau khi thủy phân thu được muối bột (hoặc lúc cô cạn thu được hóa học rắn khan) mà mmuối = meste + mNaOH thì este phải có cấu tạo thành mạch vòng 

Dạng 2: bài toán về làm phản ứng este hóa

R-COOH + R’-OH $oversetH_2SO_4,,t^circ leftrightarrows$ R-COO-R’ + H-OH

Đặc điểm của phản nghịch ứng este hóa là thuận nghịch nên có thể gắn với những bài toán:

+) Tính hằng số cân đối K: $K_cb=frac ext !!!! ext . ext !! ext !!!! ext . ext !!!! ext $

+) Tính hiệu suất phản ứng este hóa:


*

+) Tính lượng este sản xuất thành hoặc axit cacboxylic buộc phải dùng

Dạng 3: câu hỏi về bội phản ứng đốt cháy este

- CTTQ: CxHyOz. X, y, z nguyên dương, x ≥ 2, z ≥ 2

- bội nghịch ứng cháy: CxHyOz + ($x+fracy4-fracz2$ ) O2 → xCO2 + y/2 H2O

- giả dụ đốt cháy một este nhưng thu được $n_CO_2= ext n_H_2O$ Este no, đối kháng chức, mạch hở.

- trường hợp đốt cháy một este đơn chức mà thu được $n_CO_2> ext n_H_2O$ => Este không no

- Định chế độ bảo toàn khối lượng:

(eginarray*35l +) ext m_este+ ext m_O_2= ext m_CO_2+ ext m_H_2O \ +) ext m_O(trong ext este)= ext m_este ext- m_C ext- m_H \endarray)

- Bảo toàn nguyên tố

$eginalign & +)BTNT ext oxi: ext n_O ext (este) ext+ 2 ext n_O_2pu= ext 2 ext n_CO_2+ ext n_H_2O \ & +)BTNT ext cacbon:~~n_C(este)= ext n_CO_2 \ & +)BTNT ext hidro:~~n_H(este)= ext 2n_H_2O \ & n_H(este)~+ ext n_NaOH=2n_H_2O ext left( thủy,phân ight)+2n_H_2O ext (đốt ext cháy) \ endalign$

V. ĐIỀU CHẾ:

1. Este của ancol (phản ứng este hóa)

$CH_3COOH+(CH_3)_2CHCH_2CH_2OHoversetH_2SO_4,t^oleftrightarrowsCH_3COOCH_2CH_2CH(CH_3)_2+H_2O$

Ancol isoamylic isoamyl axetat

2. Este của phenol

$C_6H_5OH+(CH_3CO)_2OxrightarrowCH_3COOC_6H_5+CH_3COOH$

Anhiđrit axetic phenyl axetat

3. Vinyl axetat

CH3COOH + CH≡CH $xrightarrowxt,,t^circ $ CH3COOCH=CH2

VI. ỨNG DỤNG:

- Dung môi hữu cơ

- Trùng hợp vinyl axetat: chất dẻo hoặc thủy phân tạo thành poli(vinyl ancol)

- Trùng thích hợp metyl acrylat; metyl metacrylat: thủy tinh hữu cơ

- Este bám mùi thơm: Công nghiệp thực phẩm, mĩ phẩm

B. LIPIT

I.

Xem thêm: Bài Soạn Bài Nguyễn Đình Chiểu, Ngôi Sao Sáng Trong Văn Nghệ Của Dân Tộc

ĐỊNH NGHĨA

Lipit: Hợp chất hữu cơ bao gồm trong tế bào sống, ko tan trong nước nhưng mà tan vào dung môi cơ học không phân cực như ete, xăng dầu…

Chất to (triglixerit hay triaxyl glixerol) là trieste của glixerol cùng với axit béo

Axit béo: axit monoaxitcacboxylic bao gồm số C chẵn tự 12C ÷ 24C, không phân nhánh

+ No: axit panmitic (C15H31COOH; k = 1); axit stearic (C17H35COOH; k = 1)

+ ko no: axit oleic (C17H33COOH; k = 2); axit linoleic (C17H31COOH; k = 3)

II. TÍNH CHẤT VẬT LÝ

- Triglixerit chứa đa phần gốc axit to no: rắn như mỡ cồn vật

- Triglixerit chứa chủ yếu gốc axit mập không no (dầu) : lỏng

- hóa học béo: khối lượng nhẹ hơn nước, không tan vào nước, tan trong số dung môi cơ học như benzen, xăng, ete